Ci teniamo alla tua privacy. Usiamo i cookie per migliorare la tua esperienza di navigazione e ricordare le tue preferenze. Maggiori info qui. Registrandoti o accedendo al sito accetti espressamente le norme sulla privacy riportate in questa pagina
Nois bi tenimus a sa privatesa tua. Impreamus sos cookie pro megiorare s’esperièntzia de navigatzione e sas preferèntzias tuas. Agatas prus informatziones inoghe. Marchende·ti o intrende in su situ atzetas sas normas in vigèntzia subra sa privatesa marcadas in custa pàgina

Cussìgios pro lèghere: Po cantu Biddanoa

“Pro cantu Biddanoa” est unu romanzu de Benvenuto Lobina, bogadu pro sa prima bia dae sa domo imprentadora 2D Editrice Mediterranea in su 1987. Prus a curtzu a su tempus nostru, in su 2004, lu at a torrare a publicare sa nugoresa Ilisso.

Su libru – totu iscritu in limba sarda cun furriadura in italianu – nos contat de Luisicu, agiudadore de batàllia, ex – cumbatente de sa Brigada Tataresa, sighidore ideale de Emìliu Lussu e de su momentu chi custu, a gherra finida, at a recuire a domo dae sa mugere Sara, chi isetaiat una criadura.

A su matessi tempus Lobina, cun sos personàgios “simpres” suos, nos pintat s’istòria de su mundu intre prima e segunda gherra mundiale, bìvida e bida cun sos ogros de sos abitadores de una bidda de Sartzidanu, Biddanoa de Tulu. Partire dae su particulare pro lòmpere a s’universale, segundu sa letzione de sa biada de Cicitu Màsala:

«Po cantu Biddanoa fèssit una bidda sonnigosa, preizzosa, senza ’e nisciuna gana de si ponni a su paris cun is àtaras biddas, Biddanoa fut in Sardìnnia, e sa Sardìnnia, si pràxat o no, est in Italia. Po custu de totu su chi suzzedìat in Italia calincunu striddicu ’ndi lompìat a Biddanoa puru.»

Biddanoa, definida dae Lobina “una pimpirìda ’e su mundu”, mancari minore, mancari ispèrdida intre sos montes de sa banda de intro de Sardigna, leat parte a modu suo a sas passiones ideales de tando – su sardismu, màssimu a totus – crèschidas e ninnadas suta su ludu de sa trintzera, logu ue sos Sardos si sunt iscobertos pòpulu:

«E mancai de partidus no nd’èssit cumpréndiu nudda, su èssi “sardista” calincuna cosa bolìat nai po issu puru, forzis. Sardu fut sardu. È beru ca prima de partìri sordau sa Sardìnnia pagu dda connoscìada: no fut andau mai a perunu logu, mancu a Casteddu, sceti a is biddas accanta, po calincuna festa: a Nurri po Santa Rosa, a Sèrri po Santa Luxìa, e candu fut piccioccheddu, un’annu dd’ìanta portau a Nuragus, a sa festa ’e Sant’Elìas, accantu po sa primu ’orta ìat pappau piricoccu, unu fruttu chi no ìat bistu mai. Ma in trincera, comente medas àturus sardus de sa matessi cundizioni sua, analfabetas e créscius in s’accorru de logus che Biddanoa, chi de seguru no fut s’unica bidda a èssi “isolata”, in trincera a connosci unu pagheddu sa Sardìnnia dd’ìat imparau Luisicu puru».

De importu est puru, in s’isvilupu de s’òpera, sa dicotomia sardu-italianu, singiale custu de una làcana culturale, sotziale e polìtica intre sa fonètica de su sentidu - su sardu - e cussa de su faeddu fritu, istitutzionale, impostu e a bias impostore, s’italianu:

«Ma forzis cussus fueddus puru fùanta fàulas, o fueddus chi balìanta sceti in guerra, is fueddus de su cumandu, chi arribànta a su capitanu de unu cumandanti prus in artu, e a custu de un’àturu prus in artu ancora, e poi de un’àturu, de un’àturu, sèmpiri prus in artu»

De lèghere, pro connòschere istòria nostra, cun su tinu e cun su coro.

A incuru de Antoni Flore

 

benvenuto lobina



Condividi l'articolo: Condividi

Seguici su WhatsApp e Telegram

Unisciti ai nostri canali WhatsApp e Telegram per ricevere gli aggiornamenti di Àndala noa (Info)

Newsletter

Iscriviti alla newsletter per rimanere aggiornato sulle ultime iniziative. Terms and Condition
Joomla Extensions powered by Joobi

In sardu deo? Semper, cada die, a fitianu!

“IN SARDU DEO? SEMPER, CADA DIE, A FITIANU!‟

Dae s'archiviu de s'ULS Meilogu

  • Iscumproa su sardu tuo!

    Caricamento…

  • COMUNE DE BESSUDE - AVISU: Suspensione atividade iscolàstica pro Carrasegare

      COMUNE DE BESSUDE     S’Istitutu Cumprensivu de Tiesi cun sa nota n. 719/U de su 05.02.2021 (ns prot. 372 de s’08.02.221) at comunicadu chi, martis 16 de freàrgiu, in die de Carrasegare, non s'ant a...

  • Pro un'istòria de su banditismu sardu

    Cales sunt sas resones istòricas chi ant portadu in Sardigna a sa manifestatzione de su banditismu? Custa realidade est semper istada de acostare a un’espressione delincuentzialeo puru, in su...

  • Tiesi: Mediatzione tzivile e cummertziale

        Sa Comuna de Tiesi dae su 22 de cabudanni 2014 at ativadu in intro de su munitzìpiu s'Ufìtziu de informatzione gratùita de mediatzione. Sa Mediatzione est unu modu nou, oe divènnidu obligatòriu, pro...

  • Primas pàginas: 28/10/2014

    Guvernu contra a sindacados. Traballadores contra a guvernu e meres. Sìndigos e Regiones contra a su Guvernu. A in ue s'at a lòmpere? In s'ìnteri chi Renzi narat «non trato cun sos sindacados»...

Sardegna, terra unica: attrazioni da visitare

  • Museum Ampuriense (Castelsardo)

    Allestito all'interno della cattedrale della storica diocesi di Ampurias, a strapiombo sul golfo dell’Asinara, il museo è uno scrigno d’arte che conserva opere preziose quali stupendi altari lignei, il più...

  • Museo delle Maschere Mediterranee (Mamoiada)

    Il museo nasce con l'intento di costituire un luogo di contatto tra l'universo culturale del piccolo paese del nuorese, noto in tutto il mondo per le sue maschere tradizionali - i Mamuthones e gli...

  • Giardino Sonoro Pinuccio Sciola (San Sperate)

    Un museo all’aperto per conoscere il genio e l’arte di Pinuccio Sciola. Il Giardino Sonoro è un luogo che custodisce pietre megalitiche, pervaso dal profumo degli agrumi. Uno spazio artistico senza...

  • Tomba dei giganti su Cuaddu 'e Nixias (Lunamatrona)

    Le tombe dei giganti sono monumenti di epoca nuragica, costituiti da sepolture collettive, presenti in tutta l'isola. La tomba di su Cuaddu 'e Nixias è di particolare interesse in quanto è...

  • Cittadella dei Musei - Cagliari

    Situata nel quartiere di Castello, la Cittadella dei Musei rappresenta il maggior complesso di arte, storia e cultura della Sardegna. Il polo museale riunisce alcuni tra i piu' importanti tesori...

Dal nostro archivio

I più letti quest'anno

Con la cultura si possono fare grandi cose

Seguici sui nostri canali

Cerca nel sito